Niespodziewany wzrost. Coraz więcej Polaków chodzi do kościoła
Drobna korekta kursu religijnego — tak można by w skrócie opisać najnowsze dane przedstawione we wtorek podczas konferencji prasowej w Warszawie. Instytut Statystyki Kościoła Katolickiego SAC opublikował „Annuarium Statisticum Ecclesia in Polonia” za 2024 r., a z niego wynika, że frekwencja na niedzielnych mszach nieco wzrosła.
Wskaźniki dominicantes (osób uczestniczących w niedzielnej mszy) i communicantes (przyjmujących Komunię św.) poszły w górę. Dominicantes osiągnęli 29,6 proc. – to wzrost o 0,57 p. proc. w porównaniu z 2023 r. (29,2 proc.). Dla kontekstu: w 2022 r. było to 29,5 proc., a w 2021 r. 28,3 proc. Z kolei communicantes wyniósł 14,6 proc., czyli o 0,64 p. proc. więcej niż rok wcześniej (2023 – 14 proc.; 2022 – 13,9 proc.; 2021 – 12,9 proc.).
Zdecydowanie widać też duże różnice regionalne. Najwyższy wskaźnik dominicantes odnotowano w diecezji tarnowskiej – 62,3 proc., a najniższy w archidiecezji szczecińsko-kamieńskiej – 17,59 proc. W archidiecezji warszawskiej wskaźnik wyniósł 19,85 proc. Ponadto na niedzielnych mszach jest wyraźnie więcej kobiet niż mężczyzn: udział kobiet to 59,09 proc., mężczyzn 40,91 proc.
Różnice widoczne są także w typie parafii: w parafiach miejskich dominicantes wyniósł 29,56 proc., miejsko-wiejskich 19,25 proc., a wiejskich 51,19 proc. Interesującym wskaźnikiem jest też communicantes względny – odsetek osób przyjmujących Komunię spośród obecnych na mszy – który w 2024 r. wyniósł 49,5 proc. Innymi słowy: niemal co druga osoba obecna na liturgii przyjmuje Komunię; dla porównania w 2015 r. było to 43 proc.
Jednocześnie raport pokazuje znaczące spadki w udzielaniu sakramentów. Największy dotyczy bierzmowania – w 2024 r. przyjęło je blisko 213 tys. osób, co oznacza spadek o 27,6 p. proc. w porównaniu z 2023 r. Najwięcej bierzmowanych było w archidiecezji katowickiej (11 850), krakowskiej (10 688) i diecezji tarnowskiej (9 991); najmniej w diecezji drohiczyńskiej (1 391), ełckiej (2 224) i zamojsko-lubaczowskiej (2 607).
Spadki dotknęły też chrzty (247,2 tys., czyli o 7,5 p. proc. mniej niż rok wcześniej) oraz pierwszą Komunię (prawie 320 tys., spadek o 1,5 p. proc.). Najwięcej chrztów w 2024 r. udzielono w archidiecezji katowickiej (15 188), poznańskiej (14 188) i krakowskiej (13 564). Najwięcej pierwszych Komunii miała archidiecezja krakowska (18 175) i warszawska (15 832).
Sakrament małżeństwa przyjęło 68,3 tys. par – to spadek o 11,6 p. proc.; najwięcej ślubów było w archidiecezji krakowskiej (4 297), najmniej w diecezji drohiczyńskiej (634).
Abp Adrian Galbas powiedział młodym, dlaczego zdecydował się zostać w seminarium
Raport dotyka także szkoły: w roku szkolnym 2024/2025 na religię uczęszczało 75,6 proc. uczniów (spadek o 3,8 p. proc. wobec 78,6 proc. w poprzednim roku; w 2022/2023 – 80,3 proc.). Najwyższy odsetek był w diecezji tarnowskiej (96,1 proc.), najniższy w archidiecezji warszawskiej (53,3 proc.). Wśród nauczycieli religii najwięcej jest osób w wieku 51–55 lat (19,5 proc.), a najmniej do 30. roku życia (5,1 proc.), zaś największą grupę zawodową stanowią kobiety świeckie (47,8 proc.).
Dane ISKK pokazują więc mieszankę stabilności i spadków – więcej osób wraca na msze, ale mniej przystępuje do niektórych sakramentów i mniej uczniów wybiera religię w szkole. Czy to początek nowej tendencji czy chwilowa fluktuacja? Czas pokaże.
